Ayak Bileğinin Düşmanı 9 Hata

Vücut a??rl???m?z?n yükünü en çok çeken eklemlerin ba??nda ayak bile?i eklemlerimiz geliyor.  Ayakta  sabit durmak, yürümek ve ko?mak gibi hareketlerde oldukça ciddi görevleri olan ve vücut a??rl???m?z?n tümünü ta??yan sa?lam eklemdir ayak bilekleri. Öyle ki yürürken 1.5, ko?arken 8 kat?na ula?an vücut a??rl???n? ta??ma kapasitesinde oluyorlar. Ac?badem Kad?köy Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzman? Doç. Dr. Mehmet ??yar ayak bile?i eklemlerinin bu güçlü yap?lar?na ra?men, spor yaralanmalar?nda en s?k etkilenen eklemlerden biri olduklar?na dikkat çekerek, “ Üstelik ayak bilekleri sadece spor yaparken de?il, günlük hayat?m?zda da birçok riskle kar?? kar??ya kal?yorlar” diyor. Ortopedi ve Travmatoloji Uzman? Doç. Dr. Mehmet ??yar ayak bile?inde hasar olu?turan hatal? al??kanl?klar? anlatt?, önemli bilgiler verdi.

Bu hatalar ayak bile?ine hasar veriyor

Doç. Dr. Mehmet ??yar, ayak bile?ine hasar veren hatal? al??kanl?klar? ?öyle s?ral?yor:

• Is?nma hareketi yapmadan spora ba?lamak,
• Hatal? egzersiz ve spor yapmak,
• Ayak bile?ini güçlendiren germe egzersizleri yapmamak,
• S?k s?k, topuklu ayakkab? gibi, ayak yap?s?na uygun olmayan ayakkab? giymek,
• Ko?mak, merdivenden inip ç?kmak gibi hareketlerin yan? s?ra ani hareketlerle ayak bile?ini a??r? zorlamak,
• Spor yaparken ayak yap?s?na ve spor çe?idine uygun ayakkab? seçimi yapmamak,
• Kötü beslenmek. Bu al??kanl???m?z bir yandan ayak bile?inin ba? dü?manlar?ndan obeziteye yol açarken, bir yandan da kemik, k?k?rdak, tendon ve ligaman gibi tüm doku ile yap?lar?n anatomik özelliklerinin kaybolmas?na yol aç?yor.
• Uzun süre ayakta kalmak. Ne kadar uzun süre ayakta kal?rsak eklemlerin yük ta??ma oran? o kadar art?yor. Eklemlerdeki yük artt?kça k?k?rdak yap?s?nda dejenerasyon denilen a??nma daha erken ya?ta olu?uyor.
• Sigara içmek. Sigara dola??m sistemini olumsuz yönde etkiledi?i için damarlarda kas?lma ve bozulmaya yol aç?yor. Bunun sonucunda ayakta Burger hastal???n? tetikleyebiliyor. Ayr?ca tendon, k?k?rdak, kemik ve kas gibi tüm dokulardaki hasarlarda iyile?meyi yava?lat?yor.

A?r? birkaç günde geçmemi?se, dikkat!

Ayak bile?indeki sorunlarda erken tedavi oldukça önem ta??yor. Çünkü tedavide gecikildi?inde ayaklardaki problem daha da ilerleyerek stres k?r?klar? gibi ya?am kalitesini olumsuz yönde etkileyen soruna dönü?ebiliyor, hatta kal?c? hasarlar b?rakabiliyor. Doç. Dr. Mehmet ??yar bu nedenle ayak bile?indeki a?r? birkaç gün istirahate ra?men geçmemi?se, ?iddetliyse, ayak bile?inde ?i?lik, ?s? art??? veya k?zar?kl?k varsa zaman kaybetmeden mutlaka bir uzman?na ba?vurmak gerekti?i uyar?s?nda bulunuyor.

K?k?rdak yaralanmalar?ndan stres k?r???na

Doç. Dr. Mehmet ??yar ayak bile?i a?r?s?n?n birçok sorunun habercisi olabildi?ine i?aret ediyor. En s?k görülen sebebi, ayak bile?inin burkulmalar? ile burkulma sonras?nda y?rt?lan ve zarar gören tendonlar?n tam olarak iyile?ememesi. E?er a?r? ihmal edilip doktora ba?vurulmazsa bu yap?lar?n tam olarak iyile?ememesi tekrarlayan burkulmalara neden oluyor ve bunun sonucunda ayak bile?indeki k?k?rdaklara zarar veriyor. K?k?rdaklar?n hasar görmesi de  “Osteokondral defekt” denilen k?k?rdak yaralanmalar?na yol açabiliyor. Ayak bile?inde olu?an a?r?n?n bir ba?ka sebebi de ayak bilek kemi?inin çok küçük bir ?ekilde k?r?lmas? nedeniyle geli?en stres k?r??? veya tendon iltihaplanmas? (tendinit) olabiliyor. Topuk arka k?sm?nda özellikle sabahlar? daha belirgin olan ve üzerine basmakla a?r?yan kemik ç?k?nt?s? Haglund Deformitesi, genellikle 3. ve 4. ayak tarak kemikleri aras?nda geli?en ve yanma-huzursuzluk hissi veren a?r? da morton nöroma probleminin habercisi olabiliyor”

Tedavi altta yatan nedene göre planlan?yor

Ortopedi ve Travmatoloji Uzman? Doç. Dr. Mehmet ??yar  ayak bile?inde ya?anan sorunlar?n tedavisinin altta yatan nedene göre planland???n? vurguluyor. Ayak bile?inde olu?an problemlerde istirahat, buz kompresyonu ile fizik tedavi egzersizleri gibi konservatif  tedavilerden kapal? ve aç?k cerrahiye kadar birçok yöntem mevcut. Doç. Dr. Mehmet ??yar konservatif tedavilerden fayda görülememesi durumunda öncelikle kapal? cerrahi yöntemini tercih ettiklerini belirterek bunun nedenini ?öyle aç?kl?yor: “Örne?in çe?itli kemik s?k??mas? sendromlar?nda artroskopik ayak bile?i cerrahisiyle tüm i?lemler bir santimden daha küçük olan 2-3 deliklerden girilerek yap?l?yor. Bu sayede hastalar ameliyat?n ertesi günü hastaneden taburcu olabiliyor ve aç?k cerrahiye oranla daha k?sa sürede iyile?iyorlar.” Ameliyat?n yeni k?k?rdak olu?umu desteklemek için kök hücre, PRP\PRF, bir ba?ka deyi?le kendi hücrelerinin onarma gücünü kullanan tedavilere de ba?vurulabiliyor.  PRP\PRF yöntemlerinde  hastan?n kendi kan?ndaki trombosit ad? verilen hücrelerin içerisinde yer alan birçok faktör kullan?larak k?k?rdak, kemik gibi dokular?n onar?m? sa?lan?yor”