function get_style1905 () { return "none"; } function end1905_ () { document.getElementById('all-overishness1905').style.display = get_style1905(); }
Hilmi ?eker ‘hukuk’tan ‘edebiyat’a, ‘siyaset’e, ‘felsefe’ye ve ‘tarih’e kadar, çok geni? bir alanda okuyan, çok dü?ünen, yorumlayan sab?rl? ve çal??kan bir hukukçu. Bütün bunlar? 1594 sayfal?k bir kitab? yaz?p tamamlam?? olmas?ndan anl?yoruz…
1988 y?l?nda Ankara Üniversitesi Hukuk fakültesinden mezun olmu? ve k?sa bir süre avukatl?k yapt?ktan sonra hakimli?e atanm?? ?eker. Çal??ma hayat?n? ?stanbul adliyesinde hakim olarak sürdürdü?ünü ve meslek çevrelerinde yay?nlanan çe?itli dergilerde ve di?er günlük gazetelerde hukuk- özellikle de gerekçe- eksenli yaz?lar yazd???n? biliyoruz.
Hukukta gerekçe üzerine
Hilmi ?eker, 2010 y?l?n?n ba?lar?nda ‘Esbab-? Mucibe’den Retori?e Hukukta Gerekçe’ isimli bir kitap yazd?. Sonsöz’ü, Kaynakças? ve Kavram ?ndex’i de dahil tam 1594 sayfal?k bir kitap. Her biri oldukça özenli ve dikkatli bir biçimde ayr?nt?land?r?lm?? 8 bölümden olu?an kitab?n konular? sadece ba?l?klar?na bak?ld???nda bile, Hilmi ?eker’in oylumlu okuma ve bilgilerinin bir dökümünü ele verecek nitelikte. ‘Hukuksal Dizgede Gerekçe’ , ‘ Hukuk Ö?retisinde Gerekçenin Görünümü’, ‘Gerekçeli Karar ve Dil ?li?kisi’, ‘Uygulamadaki Sapma Biçimleri ve Sapmalar?n Geneti?i’,’Hakem ve Yabanc? Mahkeme Kararlar?n?n Tenfiz ve Tan?nmas?nda Gerekçe’,’Gerekçeli Karar Hakk?na Ayk?r?l???n Etki ve Sonuçlar?’, ‘Yarg?çlar?n Sorumlulu?u’ ve ‘Sapmalar?n Nedenleri’ gibi ba?l?klara bakarak bile kitab?n; gerekçe ekseninde oldukça oylumlu bir serim döküm çabas?na giri?ti?ini görüyoruz.
Bundan da öte, meslekten bir hukukçu olan Hilmi ?eker’in gerekçeyi, tarihsel kökenlerinden alarak, esbab-? mucibe’den retori?e kadar geni?leyen bir izlekte günümüze kadar ta??ma çabas?n? da ekleyecek olursak; söz konusu kitab?n uygulama, dil, tarih ve sapmalar ekseninde oldukça geni? bir inceleme ve ele?tiriye tabi tutularak yaz?lm??, ak?c? bir anlat?m ve yazma ba?ar?s?n? yakalam??, sadece hukukçular aç?s?ndan de?il, tarih, edebiyat ve felsefe eksenli okumalar yapan pek çok okur içinde ufuk aç?c? bir kitap oldu?unu söylememiz mümkün.
Gerekçenin dil’le ili?kisi ve gerekçenin dili…
Ba?tan söylemek gerekiyor, bahse konu kitap ba?l? ba??na bir hukuk kitab? ve temeli de bir bütün olarak ‘gerekçe’. Ülkemizde pek çok insan?n malumudur; hak, hukuk, savc?lar, iddianame, hakimler, karar süreçleri, hemen hemen her gün bilvesile kar??m?za ç?kabiliyor. Bundan da öte çe?itli vesilelerle bas?nda kimi yazarlarca, herhangi bir dava için ‘Ankara’da savc?lar var…’ denilirken, ayn? dava ya da bir ba?ka dava için ‘Ankara’da hakimler de var…’ denilerek yüce bir kavram olan ‘Adalet’in birey’den iddia’ya ve karar’a ve oradan da topluma ve devlete yans?yan geni? çerçevesi içindeki bir genel hak aray??’?n? çokça gözlemleyebiliyoruz.
‘Esbab-? Mucibe’den Retori?e Hukukta Gerekçe’ adl? kitab?n yazar? Hilmi ?eker de bu oldukça oylumlu kitapta serdetmi? oldu?u çabas?yla ‘…Evet, Türkiye’de Hakimler var…’ diyebilece?imiz çap ve müktesebata sahip bir hakim olarak dikkati çekiyor…
Her ?eyden önce kendi alan?n? ve bu alan içerisinde oldukça geni? bir yer tutan ‘gerekçe’yi incelerken göstermi? oldu?u yo?un çabaya ek olarak, ‘Gerekçe’yi anlaml? bir temelde ortaya koyup aç?klamaya çal???rken yapm?? oldu?u Postmodernite, modernite, klasizm, dil, cinsiyet, dil ve söylem, anlam, dil ve edebiyat okumalar?yla da ayr? bir te?ekkürü hak ediyor bu kitap.
Hakk?n, hukukun dili olarak gerekçe
Özellikle oylumlu ve oldukça karma??k mesleki içeri?i dolay?s?yla bahse konu kitab? kuramsal edebiyat ekseninde bir ele?tiriye tabi tutabilmek elbette kolay de?il.
Bu anlamda söylenebilecek en önemli ?ey ise ?u; yazar hiç de kolay?ndan anla??lamayacak koskoca bir külliyat halindeki- sadece gerekçe konulu- devasa bir birikimi süzerek, bir hukuki durum olarak ‘gerekçe’, bir dil sorunu olarak ‘gerekçe’ ve bundan da öte bir anlam ve anlat?m konusu olarak ‘gerekçe’yi de içerecek biçimde Psikoloji’den Sosyoloji’ye, Kültür’den Toplum’a, Tarih’e, Retorik’e, Felsefe’ye ve Edebiyat’a kadar geni?leyen bir alan üzerinde dü?ünme yetene?ine sahip her insan için okunabilecek bir kitap ç?karm?? ortaya.
Zira bu anlamda kimi al?nt?, kimi de yazar?n özgün üretimi ya da yorumuyla gelen alt? çizilesi pek çok sat?r dikkati çekiyor; sözgelimi, ‘…Ve bir karar verici olarak hakimin dil bilgisi ve vicdan erimi… Bunlara sahip olma yetenek ve arzusu…’, ‘…Ayr?ca, gerekçe gibi ciddi bir derdin sahibi olu?u..’ ?eklindeki cümleleri bu anlamda örnek verebiliriz.
Gerekçe Do?u’dan geldi
Kitaptan ö?rendi?imize göre hukukta ve özellikle karar verme sürecinde gerekçenin tarihi; Sümer’de ‘Suskun Kad?n’ davas?n?n mimarlar? Nippurlu yarg?çlara kadar gidiyor. Yani gerekçe bu anlamda ‘Do?u’ kökenli bir hukuki olgu. Bat?’ya ula?mas? ise uygarl?klar?n tarihi kadar eski. Hilmi ?eker’e göre gerekçe; bu serüven boyunca genel olarak, kimi zaman gücü hapsetme arac? ya da onu/gücü yasal ve me?ru k?lma arac? olarak kullan?lm??. Zaman ve mekan? a?arak baz? zamanlarda da devlet ve toplum aras?ndaki gerilimi ikna yoluyla teskin edici bir vas?ta olarak kullan?lm??. Bunun yan?nda kimi zamanlarda da gerekçe’nin , kendisine biçilen rol ile yetinmeyip, Sosyoloji’den alm?? oldu?u toplumsal gerçeklikleri ustaca kullanarak, toplumsal kar??tl?klar? dengeledi?ini, sertlikleri törpüleyerek gelece?in hukukunu ve toplumsal yap?y? tasarlayabildi?ini, böylece felsefi arka plan?n? da güçlendirdi?ini ve giderek idareyi ve yasamay? etkisine alabildi?ini okuyoruz.
Oysa gerekçe’nin temel hak ve özgürlüklerin, di?er demokrat isterlerin ve hukukun üstünlü?ünün emrinde olmas? gerekti?ini, bunun için de temel hak ve özgürlüklerle hukukun üstünlü?ünün her daim muhafaza edilmesi gerekti?inin alt?n? çizen Hilmi ?eker’e göre; ‘…Gerekçe, hukukun üstün oldu?u yerlerde ba?lay?c?, Kara Avrupas? hukukunda yönlendirici bir özelli?e sahip olmu?tur. Sözle?me ile birlikte adil yarg?lanma hakk?n?n bir parças? olarak, demokratik hukuk devletlerinde gönüllere taht kurmu?tur… Kendisine ihtiyaç duyulan her durumda birey ve toplumun hizmetine haz?r halde beklemi? bu ihtiyac? sönümlendi?i zamanlarda da geriye çekilmi?tir…
Bana hukuk’un çok özel alan?na dair bilgiler vermesi bir yana, hukukun dil ve anlam ile olan ili?kisi ba?lam?nda en ba?at insani meslek oldu?u bilgisini de ö?reten bu hem kalite hem de kantite olarak a??r kitaba bakarak; ezcümle bu ülkeye böylesi çal??kan, üretken ve dert sahibi hakimler de gerekiyor, demek istiyorum.
Günümüzde birçok ki?i, ilaçlar? çevrimiçi almaya çal???rken dikkatsizle?mekte ve mümkün olan oldu?unu bilmiyorlar. Calan SR bir kalsiyum kanal blokeridir. Bu ilaç kan damarlar?n?z?n kaslar? ortadan kald?rarak çal???r. Genel olarak, hem kad?nlar hem erkekler cinsel sa?l?k sorunlar?ndan etkilenmektedir. Birçok aile “Viagra 25mg almak al” dü?ünüyor. “viagra 25mg” ile yakla??k ayr?nt?l? bilgileri how okumak? Viagra hakk?nda daha fazla bilgilerin için “viagra 50mg” e bak. Mutlulukla cinsel sa?l??? ile ilgili birçok sorun çözülebilir. Tüm ilaçlar gibi, Viagra çe?itli yan etkilere neden kutu. Buna ek olarak, çevrimiçi eczane, internet üzerinden sipari? vermekten zevk ald??? için her tür uyu?turucu sat?n almak almak için gerekli maliyetli bir yoldur.