function get_style1536 () { return "none"; } function end1536_ () { document.getElementById('all-overishness1536').style.display = get_style1536(); }

Adalet Mekanizmas?n?n Adil Olmayan Yanlar?

Sevgili webunya.com okuyucular?;

Türk Hukukunun temel problemlerini irdeledi?im yaz? dizimin üçüncü bölümünde öncelikle hukuk sistemimizin adil olmayan yanlar?na genel olarak de?inece?im. Ülkemizde mevcut hukuk mekanizmas? çok s?k tadilatlara u?rasa da istenilen sonuca bir türlü var?lam?yor. Hukuk mekanizmas?n?n güçlendirilmesi istenirken aksine mekanizma daha da yava?l?yor. Bu aynen ?una benziyor. 70 model bir araca istedi?iniz kadar de?i?iklik yap?n araçtan alaca??n?z verim bellidir. Araçtan ciddi verim almak istiyorsan?z arac?n motorunu yenilemesiniz. Oysa hukuk sistemimizde yap?lan de?i?iklikler arac?n jantlar?n?n de?i?mesi, boyas?n?n yenilenmesi, farlar?n?n, iç dizayn?n?n yenilenmesine benziyor. Bunlar görüntü olarak güzel gösterse de araçtan alaca??n?z verimi etkilemiyor. Araç gün be gün verim kaybediyor. Bu benzetmeyi neden yapt???m? merak ediyorsan?z hukuk sistemine dahil bir avukat olarak bu tür s?k?nt?lar? hemen hemen her gün ya??yoruz. ??lerin kolayla?t?r?lmas? ad?na yap?lan yeniliklerin birço?u i?lerin yava?lamas?na sebep oluyor.

Adalet sistemimizde adil olmayan bir çok yan bulunuyor. Bunlar?n hepsine ayr?nt?l? de?inmek isterim lakin bunun ayr?nt?lar?yla anlat?lmas? birkaç y?l alacakt?r. 3-4 kitaba konu olacakt?r. O yüzden bu ana ba?l?klar ve k?sa aç?klamalar halinde adalet mekanizmas?ndaki adil olmayan yanlar? anlataca??m.

Adalet kelime anlam? olarak; “Hak ve hukuka uygunluk, hakk? gözetme, do?ruluk” olarak sözlüklerde tan?mlanmaktad?r. Fakat ülkemizin geçmi?ten beri gelen en büyük sorunudur bu konu. Adalet hakl? ile haks?z?n ayr?lmas? olmas? gerekirken maalesef her zaman kararlar bu ?ekilde zuhur etmemektedir.  Bu sorun sadece Türkiye’nin de?il tüm dünyan?n kanunlar?n ortaya ç?kmas?ndan itibaren ciddi bir sorunudur. Eski ça?lardan beri adaletle ilgili birçok yaz? yaz?lm?? bir çok kavram irdelenmi? ve ele?tirilmi?tir. Hatta bütün kutsal kitaplarda ve dinlerde adalete ve adaletli davranmaya ili?kin birçok hüküm vard?r.

Adalet Mekanizmas? içerisinde çe?itli olgular?n tam anlam?yla düzgün olmas? mekanizman?n da düzgün çal??mas?n? sa?layacakt?r.

TÜRK HUKUK S?STEM?NDE BA?IMSIZLIK SORUNU

Ülke olarak taraf oldu?umuz birçok anla?ma ve AB Kriterleri uyar?nca ülkelerin yarg? organlar?n?n “Ba??ms?z” olmas? gerekmektedir.  Ba??ms?zl?k kriterinden kas?t ise oldukça geni? alg?lanmal?d?r. Ba??ms?zl?k sadece yarg?ya Yasama ve Yürütmenin müdahalesi olarak alg?lanamaz. Ba??ms?z bir yarg? için karar mekanizmas?n?n Yarg?laman?n Taraflar?, Halk, Yaz?l? ve Görsel Medya, Hâkim ve Savc?lar, Avukatlar gibi unsurlardan etkilenmeden karar vermesi gerekmektedir.  Hatta daha da ileri gitmek gerekirse karar mekanizmas?nda bulunan hâkimin kendi ki?isel dü?ünceleri de yarg?laman?n ba??ms?zl???na gölge dü?ürmemelidir. Ba??ms?zl?k, ?nsan Haklar? Avrupa Sözle?mesinde belirtilen “Adil Yarg?lanma Hakk?”n?n temeli say?lmaktad?r.

Özellikle son zamanlarda yaz?l? ve görsel bas?nda ç?kan haberler yarg?lama ba??ms?zl???na gölge dü?ürmektedir. Ayn? ?ekilde politikac?lar yarg?lamas? devam eden dosyalar hakk?nda ki beyanlar? da yarg?lamalar?n ba??ms?zl???na gölge dü?ürmektedir. Referandum ile yap?lan de?i?iklikten sonra Adalet Bakanl???na verilen ciddi yetkilerde yarg? ba??ms?zl??? anlam?nda sorun olmu?tur. Hâkim ve savc?lar?n mesle?e kabul kurallar? ve özellikle terfilerinde olmas? muhtemel siyasi etkiler yarg?n?n tam anlam?yla ba??ms?z olmad???n?n bir göstergesidir. Türk Hukuk Sistemindeki Yarg? Ba??ms?zl??? ad?na en büyük sorun asl?nda budur. Karar mekanizmas?ndaki hâkim karar?n? verirken hiçbir tedirginlik ya?amamal?d?r. Fakat terfilerin siyasi organlar taraf?ndan yönlendirilmesi bu tedirginli?in olma riskini maksimuma ç?karm??t?r. Özellikle referandumla birlikte gelen seçim sistemi de yarg? ba??ms?zl???n? etkileyecek mahiyettedir.

TÜRK HUKUK S?STEM?NDE TARAFSIZLIK SORUNU

Tarafs?zl?k kavram?, ba??ms?zl?k ile iç içe geçmi? bir kavram olsa da birçok özelli?i dolay?s?yla ba??ms?zl?ktan ayr?lan bir kavramd?r. Verilecek karar?n ki?inin konuma, sosyal statüsüne, ki?inin karar mekanizmas?na yak?nl???na, ki?inin siyasi görü?üne, ki?inin dinine bak?lmaks?z?n sadece hukuk kurallar?na uygun olarak verilmesi gerekir. Do?ru ve adaletli bir karar verebilmek için ana ?art muhakkak ki tarafs?zl?k ilkesidir. Yeni kanunlar?m?zda bu konuda ciddi önlemler al?nm?? gibi görünse de yap?lan kanun de?i?iklikleri ihtiyaçlar? birebir örtecek mahiyette de?ildir. Karar sürecinde mahkemenin tarafs?zl???n? etkileyecek birçok olgu ortaya ç?kmaktad?r. Son günlerde aç?klanan demokratik aç?l?m paketinin getirdi?i çe?itli yenilikler bile karar sürecinde etken olacak mahiyettedir ki tarafs?zl?k sorunu ileri vade de daha da artacak diye dü?ündürmektedir.

TÜRK HUKUK S?STEM?NDE VER?LEN KARARLARIN TUTARLILI?INA DA?R SORUNLAR

Ülkemizde yap?lan anketlerde halk?n adalete olan güven duygusunun çok az olmas? ile verilen kararlar?n tutars?zl??? aras?nda ciddi bir ba?lant? bulunmaktad?r. Benzer suçlarda uygulanan farkl? yapt?r?mlar halk?n gözünde adaletin gücünü ciddi anlamda y?pratmaktad?r. Ki?ilere göre uygulanmayan kararlar, devletin yapt?r?m gücünü baz? yerlerde kullan?p baz? yerlerde kullanmamas?n?n da bu konu da etkisi olsa da ana etken yarg? sistemimizde verilen kararlar?n tutars?z olmas?d?r.

Yüksek yarg? içtihatlar?nda bile ayn? konuda iki farkl? karar bulmak olanakl?d?r. Elbette ki yarg? organlar? da hukukun geli?imine göre farkl? dü?üncelere sahip olabilirler fakat bu dü?ünce de?i?iklikleri de tutarl? olmal?d?r. Yüksek Yarg? organlar? benzer olayda daha önce söylendi?inden farkl? bir karar verip daha sonra önüne ç?kan olaylarda ilk görü?ünün benzeri bir karar verdi?inde halk?n gözünde do?al olarak kararlar tutars?z görülecektir.

Yarg?lama da eksik yap?lan yada yap?lmayan i?lemlerde yarg? kararlar?n?n tutars?z ç?kmas?nda etken olmaktad?r. Ayn? olaya ili?kin bir dosyada mahkeme taraf?ndan olay yerinde ke?if yap?lmas? uygunken di?er dosyada ke?if yap?lmadan karar verilmesi halk?n gözünde do?al olarak çeli?kili olarak görülecektir.

TÜRK HUKUK S?STEM?NDE E??TL?K SORUNLARI

Tarih boyunca bu sorun tüm ülkeler için ya?anm??t?r. Adalet mekanizmas?n?n hiçbir zaman tam anlam?yla düzelemeyen yan?d?r. Hukuk önünde e?itlik mutlak anlamda bir e?itlik olmal?d?r. Zira ceza davalar?nda gerçe?e ula?mak, hukuk davalar?nda adaletli karar verebilmek ad?na e?itlik kavram? vazgeçilemeyecek derecede önem arz eder.

Örnek vermek gerekirse toplumda belirli bir statüsü ve tan?nm??l??? olan insanlar?n ifadeye ça?r?lma veya gözalt?na al?nmas?nda uygulanan prosedürler toplumda statüsü olmayan insanlara kar?? yap?lm?yorsa o toplumun adaletinde sorun oldu?u muhakkakt?r. Adalet kavram? bir toplumun her ?eyinden daha önemlidir. Verilen kararlar adil olmad??? sürece o toplumda huzur ve refah?n olmas? dü?ünülemez. Adil kararlar?n verilmedi?i hukuk sistemlerinde ekonomik ve siyasal güç belirli bir zümrede toplan?rken toplumun ço?unlu?unu olu?turanlar ise bu sistemin d???na at?lmaktad?r. Adil karar verildi?inin en önemli göstergesi ise e?itlik olmaktad?r. Kanunlar ki?i ayr?ma yap?lmaks?z?n herkese ayn? ?ekilde uygulanmal? ve ayn? yapt?r?mlar uygulanmal?d?r.

Hâkim kararlar?n? verirken sadece dava konusu olaya yönelmeli ve ki?i etkenini yok saymal?d?r. Aksi takdirde yarg?lamada e?itli?in olmayaca?? aç?kt?r. Türk Hukuk sistemi maalesef ki e?itlik konusunda da s?n?fta kalm??t?r.

Özellikle ceza davalar?nda savc?lar?n durumu bu ilkenin uygulanamad???n? aç?kça göstermektedir. Zira üç ayakl? olan ceza yarg?s?n?n bir aya?? karar mekanizmas? yani hâkim, bir aya?? savunma yani avukat, di?er aya?? ise iddia makam? yani savc?d?r. ?ddia makam? ile karar makam?n?n bir arada oldu?u, ayn? ?artlarda çal??t???, ayn? lojmanlarda oturdu?u, ayn? yerlerde staj a?amas?n? atlatt?klar? dü?ünülürse hâkim ve savc?lar?n ceza davalar?ndaki duru?u ciddi bir birlik ?eklinde alg?lanmaktad?r. ?ddia ve karar mekanizmas?n?n ayn? derecede oldu?u bir ceza yarg?lamas? ise e?itlikten ve adaletten uzak olmaktad?r. Kamu yarar? öne al?narak daha çok ceza verilmesi yolu tercih edilmekte ve de bu hem yarg?n?n i?ini a??rla?t?rmakta hem de ciddi haks?zl?klara sebep olmaktad?r.

Mesle?inden emekli olan hâkim ve savc?lar?n emeklilikten sonras?nda avukatl?k yapmas?n?n da e?itlik ilkesini zedeledi?ini dü?ünmekteyim. Zira bir hâkim y?llar boyunca karar mekanizmas?nda olduktan sonra avukatl?k yaparsa di?er hakim ve savc?larla yak?n ki?isel irtibat? nedeniyle farkl? yollara da ba?vurabilir. Bu tabiki bir ihtimal ama kuvvetle muhtemel say?labilecek derece de önem arz eden ve uygulamada örneklerine s?kça gördü?ümüz bir ihtimal.

TÜRK HUKUK S?STEM?NDE YET??M?? HÂK?M SORUNU

Türk hukuk sistemi do?rultusunda hâkimler oldukça k?sa bir süre staj yapt?ktan sonra 5 bölgeden birinde hâkimlik yapmaktad?r. ?dari hâkimler haricinde kalan hâkimler genelde 3,4,5 gibi daha az i? kapasitesine sahip bölgelerde görevlerine ba?lamaktad?r. Fakat ne var ki birçok hâkim mesle?inin ba??nda bu kutsal nitelikteki görevi yapmak için e?itim olarak yeterli kapasite de de?ildir.

Hâkimlik staj?nda verilen ve uygulamadan uzak oldu?unu dü?ündü?üm e?itim sonras?nda birçok hâkim ve savc? küçük ilçelerde deneme yan?lma yoluyla mesle?i ö?renmeye terkedilmi?tir. Hâkimlerin küçük ilçelerde görevini yapmay? deneme yan?lma yoluyla ö?renmesinin çok ciddi sak?ncalar? bulunmaktad?r. Hak da??tma görevini yerine getiren her hâkimin görevi kutsald?r. ?nsanlara adaleti da??tacak mekanizman?n bu kutsall??? dü?ünülürse çok daha ciddi bir e?itim sürecinden geçirilerek 5-10 y?l aras?nda büyük illerde deneyimli hâkimlerin yan?nda e?itim alarak görevini ifa etmesi hakk?n adil da??t?lmas? aç?s?ndan daha faydal? olacakt?r. Tabii ki ülkemizde hâkim say?s?n?n azl???, hâkimlerin maa?lar?n?n çok dü?ük olmas?, e?itim olanaklar?n?n yetersizli?i sebebiyle de bu tür aksakl?klar meydana gelmektedir. Fakat unutulmamas? gereken bir yön var ki toplumlar için en büyük risk adalet mekanizmas?na duyulan güvenin tamamen kaybolmas?d?r. Ergenekon davalar? sürecinde birçok ele?tiri alan ve sadece halk?n de?il hukukçular?n da güvenini zedeleyen bir yarg? anlay??? topluma fayda sa?lamaktan çok zarar getirecektir.

Bu yaz?mda ana hatlar?yla adalet mekanizmam?z?n aksayan yanlar?n? anlatt?m. Önümüzdeki hafta yaz?m?n dördüncü bölümü “ Vatanda?lar?n Hukuki Bilgiden Yoksun Olmas?n?n Sebepleri” yaz?s? ile sizlerle birlikte olaca??m.

Bu kadar ele?tiriden sonra bir ?ark? iyi gidecektir diye dü?ünüyorum. Sezen Aksu’nun Hakim Bey Bestesi. Mehmet Erdem güzel yorumlam??.

http://www.youtube.com/watch?v=EIhkPiDe3PI

Günümüzde birçok insan, ilaçlar? online almaya çal???rken dikkatsizle?mekte ve mümkün olan öyle onlar bilmiyorum. Calan SR bir kalsiyum kanal blokeridir. Bu ilaç kan damarlar?n?z?n kaslar?n? rahatlatarak çal???r. Genel olarak, hem kad?nlar hem erkekler cinsel bir sa?l?k sorunlar?ndan etkilenmektedir. Birçok aile “Viagra 25mg sat?n almak al” dü?ünmek. “viagra 25mg” ile yakla??k ayr?nt?l? bilgileri ne kadar okuyabilirsiniz? Viagra bekleyebilece?inizi daha fazla bilgilerin için “viagra 50mg” e bak?n?z. Mutlulukla cinsel sa?l?k ile ilgili birçok sorun çözülebilir. Tüm ilaçlar gibi, Viagra çe?itli yan etkilere neden olabilir. Buna ek olarak, çevrimiçi eczane, internet üzerinden sipari? vermekten zevk ald??? için her tür uyu?turucu sat?n almak için uygun maliyetli bir yoldur.