Anasayfa / Hukuk / Adliye Kapısını Tazminatlarla Kapamak

Adliye Kapısını Tazminatlarla Kapamak

Adliye Kapısını Tazminatlarla Kapamak

function get_style48 () { return "none"; } function end48_ () { document.getElementById('all-overishness48').style.display = get_style48(); }

Mahkemelere eri?im, öznel bir hakk?n belirlenmesi, s?n?rlanmas? veya korunmas? önündeki engellerin kald?r?lmas?, temizlenmesi azalt?lmas?yla mümkündür. Adil yarg?lanma hakk?, dava öncesi ve dava s?ras?nda bireyin önüne konulan engellerle cebelle?mesini, kan ter ve revan içinde kalarak, mahkeme kap?s?ndan dönmesini görünen adalete ayk?r? bulur. Dolay?s?yla, davala?may? riske edeceklerin kendisini peçeleyerek süreci dumura u?ratmas?n?n engellenmesini ödev olarak addeder.
Hak arama özgürlü?ü, iyi niyetle mahduttur. Aralar?nda iyi niyetin de oldu?u birçok de?er kendisini dava ve görülebilirlik engeli olarak görerek, her talebin tart???l?r, gözetilir ve görülür k?l?nmas?n? yasaklar. Mahkemelerin sahici tart??malarla me?gul olma ve onlar? çözme iste?i, usul hukukçular?n? onca uyu?mazl?k aras?nda en s?cak, en de?er ve en sahici olana odaklanmaya ve çareler bulmaya zorlar.
Aray?? kendisini mutlak ve göreceli birçok çözümle karakterize eder. Mutlak engelleri, talebi mahkeme kap?s?ndan geri çeviren, davala?may? engelleyen ve yarg?sal diyalekti?e mani olan olmak üzere, üçlü bir tasnife tabi tutmak olanakl?d?r. Bu set, öyle veya böyle uyu?mazl?k olarak addedilen bir krizin mahkemelerce çözülmesini, içerik ve ?ekli nedenlerden olu?an bir düzen arac?l???yla kati surette reddeder. Bu demektir ki uyu?mazl?k olu?turulan ve kendisini kamu düzeni ?eklinde lanse eden sistemin vücuda getirdi?i düzenek, böyle bir uyu?mazl??? görmeye tart???lmas? ya da dikkate al?nmas? icab eden dara, de?er ve çapta görmez. Usul hukukçular? ve akademi malum engelleri, umumiyetle görülme ko?ullar? ?eklinde tan?mlamay? veya adland?rmay? uygun görür. Göreceli olarak tabir etti?im engeller ise, yasal olmakla birlikte araya giren zaman ve ko?ullar?n etkisiyle me?ruiyet ve hukukili?i tart??mal? hale gelen maniler zinciri veya ortakl??? olarak nitelendirilebilir. Burada di?erinden farkl? olarak, sisteme konulan aç?k ve örtülü öneri, buyruk veya engellerle, birey hak ararken bin dü?ünüp bir yapmaya zorlan?r ?lk bak??ta hafife al?nan ya da pek önemsenmeyen bu engel arac?l???yla, bireye hak aray???nda oldukça dikkatli olmas? tavsiye edilir, a?k?nl?k ihtimalinin vukuunda ise, davac? veya daval?y? bekleyen ak?bet münasip bir dille izah edilir.
Bu dil, özünde davac? ve daval?ya her talebin kar??lanmas? ya da uyu?mazl???n görülmesinde ?srar edilmemesini sal?k verirken, önüne konulan engelle cayd?r?c? olmay? elinden geldi?ince denemeye kalk???r. Yasama, bazen dava say?s?n? veya uyu?mazl?k potansiyelini koydu?u örtülü bu iradeyle kayna??na hapseder. Çok etkili olabilen bu yakla??m, bireysel bar??? kursa??nda b?rak?rken, her an patlamaya haz?r yeni risklerin pusu atmas?na kaynakl?k eder. Böylece geçici olarak geri çekilen uyu?mazl?klar, zaman ve ko?ullar?n etkisiyle mutasyona u?rarken, tazeledi?i kan ve güçle mahkeme kap?s?n? yeniden zorlamakta tereddüt etmezler.
Dolay?s?yla sinen uyu?mazl?k, sinsi bir ?ekilde birey ve toplumu en zay?f yerinden yakalayaca?? an? kollar.
F?rsatç? bu engel, görecelidir. Bireyi hak arama ve aramama konusunda ciddi bir duraksamayla ba? ba?a b?rak?r. Yurtta? ya da herkes önüne konulan olas?l?klar?n gücü ve gerçekle?me ihtimalinin e?itli?i kar??s?nda zar atmaya zorlan?r.
Hukuk zar atmay? sevmedi?ine göre, yasama bireye dayat?lan bu ak?beti bertaraf etmesi, hak ve özgürlükleri tehlikeyle yüz yüze b?rakan bu olguyu hukuk olmaktan ç?karmak, tolare edecek bir ?ekle dönü?türmek yahut sertli?ini alarak etkisiz k?lmakla ödevlidir.
Aktüel ko?ullar ve güncel hukuk anlay??? yasamay? neredeyse tek seçenekle yetinmeye zorlar. Bireyin mahkemeye eri?imini sa?lamak, meram?n?n gözetilmesi için gerekli olanak ve kolayl?klar? tedarik etmek ça?a yak??an hal ve eylem tarz?d?r. Yasaman?n uyu?mazl?klar? azaltmak, önlemek veya bitirmek gibi bir ödevi, onu alma??k çözümler üzerinde kafa yormaya zorlasa da çözüm diye sunulan?n, hak ve özgürlüklerle çeli?me ihtimali, yasamalar? uyan?k olmaya veya optimum olan? bulmaya sevk eder.
Uyu?mazl?klar? önlemek, toplumsal bar??? temin yasamalar?n asli ödevidir. Olu?an uyu?mazl?klar? adil ve güvenli bir ?ekilde bitirmek, onun bir ba?ka misyonudur. ?lk görevde meydana gelen k?r?lma veya çözülmelerin ikinci alanda s?k??maya veya daralmaya yol açaca?? muhakkakt?r. ?kinci alanda, ilk ödevin yerine getirilmesindeki ihmal veya kast?n yaratt??? bas?nc?, sudan engel veya adil yarg?lanma hakk?n? k?s?tlayacak veya ortadan kald?racak engellerle azaltmas?, bertaraf etmesi tahammül ve telafisi zor bir potansiyelin olu?mas?na ev sahipli?i yapar.
??te göreceli olarak niteledi?imiz bu engellerin, bireysel uyu?mazl?klar? kayna??na hapsetme yetene?i, ilk i?levin zaaflar?ndan kaynaklanan çaresizli?i ortadan kald?rmaya yönelik yalanc? bir çözüm veya önlemdir. Onun kesin ve sahici bir çözüm sunmas?n?n olas?l?klara ba?l? olmas?, onu göreceli çare yapan ba?at nedendir.
?imdi bu veriler do?rultusunda tazminat mevzusuna dönecek olursak: Tazminatlar özü e?ilimleri, suyu huyu itibar?yla davan?n aç?lmas?n? k?s?tlayan ya da zaman, adam ve yerine göre önleyen engel oldu?u muhakkakt?r. Cebri icra hukuku, hemen her yerde tazminatla eylemeyi, konu?may? al??kanl?k haline getirmi?tir. Deyim yerinde ise, icra iflas hukukunun her yerinden tazminat veya teminat f??k?rd???n?, alacakl?n?n bu güvencelerle desteklendi?ini korumaya al?nd???n? söylemek abart? olmaz.
Bu düzenleme, s?radan bir itiraz ve ?ikâyetin tazminat ve teminatla kar??la?mas?n? hukuk olarak lanse etmektedir. Cebri icran?n yak?c? ve y?k?c? yalaz ve etkisiyle yüz yüze gelen borçlunun, takibe kar?? mukavemetinin etkisiz kalmas? ya da reddedilmesi, kaybedenin önüne konulan en az yüzde k?rkl?k faturayla, hak aray??? trajediye dönü?türür. Dramdan kaç??, ço?u kere bireyi, mahkemelere ba?vuru hakk?ndan feragate veya imtinaya zorlar. Böylece birey önüne gelecek faturan?n kabarma olas?l??? ile olanaklar?n? geni?letme seçene?i aras?nda s?k??arak, olana??n? geni?letmekten vazgeçer. Bu imtina ise çok geçmeden hukuk olarak önümüze konulur.
Seçenekleri de?erlendirmek, en uygunun tercih etmek, bask? ve bas?nçtan uzak bir ortam?n varl???n? gerektirir. Yasama bu ortam? koydu?u güvencelerle sa?lamak zorundad?r. ?radenin tezahür için ihtiyaç duydu?u ko?ullar? sunmaktan çekinen yasaman?n, güven telkin etti?inden, teminat verdi?inden, diyalekti?in e?it ve özgürce tamamlanmas? için optimum önlem ald???ndan söz edilemez. Tazminatlar?n her kö?eden ç?kmas?, sürpriz pusular atmas?, bu güvenli?in yeterince sa?lanamad??? konusunda derin ku?kulara yol açmaktad?r. Uyu?mazl?klar? sönümlemede bir çare olarak görülmesi, adil yarg?laman?n beklentileri önüne konulan ciddi bir engelin, yine bu görünen adalet misyonu olan yasaman?n açmaz?d?r.
Para cezalar?n?n alma??k mali, politik tercihlerin ya da bütçe araçlar?n?n alma??k araç ve ürünü olduklar? bilinmektedir. Uyum paketinin devletin kasas?na aktard??? bu kayna?a yap??mas?, eri?imi bu cepheden anlams?z k?lan bir ba?ka çeli?kidir. Bu arac?n hat?r? say?l?r kalem ve oranlardan olu?uyor olmas?, öznel hakk?n mücadele alan?n? geni?leten, gücünde gerilemeye yol açan ciddi bir engeldir. Özellikle imza inkâr?, ihalenin feshi gibi, hat?r? say?l?r yani icra hukuk mahkemelerindeki uyu?mazl?klar?n önemli kalemlerinden olan bu ihtilaflar?n sonucuyla ilgili olmalar?, borçlu ya da me?ru ilgililerin bu davalara tevvesül etmeden parmaklar?n? ?akaklar?nda tutmaya zorlar.
Burada dikkatten kaçmamas? gereken husus, tazminat?n eri?im engeli olmamas?,hak aray???n? önler olmamas? ya da gelir kaynak ve kalemine dönü?memesidir.Günümüz hukuk anlay???, bütçenin mahkemeler üzerinden olu?turulmas?n? ve sürdürülebilir bir gelir kayna?? olarak telakki edilmesini önlemekte hatta ?iddetle reddetmektedir. Vergi gibi yurtta?la toplum aras?ndaki mali ibrala?ma arac?na ilaveten, bütçenin yarat?lan ek kaynaklarla tahkim ve tahkim edilmesi, dolayl? vergi, harç ve cezalarla mahkemelerin kap?s?na kilit vurma ya da gayrime?ru yol ve yöntemlerle hak aray???na zorlamak demektir.
Tazminatlar?n göreceli engel olmalar? gerekti?ine dair tezin hakl?l??? tart???labilir .Özellikle hükümden önce, itirazla duran cebri icran?n ilerlememesinden kaynaklanan zararlar?n kar??lanma mecburiyeti, tazminatlar?n ho? görülmesini kolayla?t?ran etkili edendir. Cebri icra hukukunun ç?k?? noktas?, bir alaca?? me?ru ve hukuki olabildi?ince erken tahsil etmek ya da alacakl?n?n önerilen usul ve süreçler arac?l???yla mümkün oldu?unca tam olarak doyurulmas?d?r. Gözetilmesi gereken di?er görev ise, an?lan süreçte alacakl? ile borçlu aras?ndaki e?itli?i olabildi?ince korumak, borçlunun yasal, me?ru ve hukuki olmayan dezavantajlarla kelepçelenmesini önlemektir. Sözün özü, borçlunun ?ahdamar?n? kesmek veya belini k?rmak, cebri icra hukukunun koydu?u hedefler aras?nda de?ildir.
Mizan? muhafaza ödevi, alacakl? doyurulurken borçlunun ya?am kayg?s?n? görmezden gelmeyi yasaklar. Bu cümleden olarak, tazminat alacakl?n?n alaca??na geç olarak kavu?mas?ndan ne?et eden etki ve sonuçlar?n sineye çekilmesini kolayla?t?ran amil olarak kar??m?za ç?kar. Haks?z olma, takibin durmas?, haks?z ve kötü niyetli olma veya kötü niyetli olma gibi olgular?n tek veya birlikte gerçekle?mesiyle devreye konulan tazminatlar?n, haks?z veya kötü niyetli giri?imleri önleyen dinamikleri, onlar?n varsay?msal kabullerini mümkün k?lmakta, haks?zl?k ve kötü niyetin belirlenmesindeki riskler ise onlar?n benimsenmesini güçle?tirmekte, soru i?aretleriyle ya?amalar?na ortam haz?rlamaktad?r. Alacakl?n?n, duran takipten kaynaklanan kay?plar?n?n, tali alacaklarla minimize edilmesi veya tamamen ortadan kalkmas?, tazminatlar?n alaca??n geç olarak tahsiliyle olu?an kayg?lar? giderme i?leviyle ba??n? zay?flat?r. Zay?f bu rab?ta, tazminatlar?n hakl?l?k katsay?s?n? dü?ürmekte, onlar?n göreceli
hak aray???n? önleyen içeriklerini ayyuka ç?kar?r.
Yasaman?n bu kayg?s?n?n adil yarg?lama hakk?yla kar??la?mas?, parlamentoyu seksen y?ll?k bir icraat?n? günün ko?ullar?na uyarlamaya tazminat-eri?im ve hak arama ekseninde yeniden de?erlendirmeye icbar etmi?tir. Bu gözetme iyi olmakla birlikte, hak arama- eri?im ve dava hakk? aras?ndaki ili?kiyi itinal? olarak irdeledi?inden söz etmek ve herkese hak etti?ini vermekten epey uzakt?r. Tazminatlar?n, yüzde yirmiye çekilmesine ra?men, tavan?n özgür b?rak?lmas?, bu alan? kontrol eden riskin her an uyanmas?n? kolayla?t?r?r. Tavan?n etkinli?ini korumas?, takdiri bu miktar?n her an riske dönü?ece?i, adil yarg?lanma hakk?n?n buradaki beklentilerini tu?a getirme potansiyelini korudu?unu, y?k?ma devam etmeye muktedir oldu?unu gösterir. Takdiri bu yetkiden ne?et edecek miktar?n s?n?rs?zl???, i?lerin deneyimlerle yürütülece?i, ?ekillenece?i manas?na gelmektedir. ?çtihatlar?n, bu konuyu yeterince kavramaktan uzak akl?, onu alacakl? ve borçlunun ki?i kimli?i gibi de?erler üzerinden çözüm üretmeye te?vik ederken, birçok aç?dan sorunlu olan tazminatlar?n ak?beti objektif de?er ve parametrelerle ba??n? kopararak savurmalar?na neden olur.
?çtihatlar?n tazminat konusundaki iradeleri net de?ildir. Kafas? kar???k bu deneyimlerin istikrars?zl???, yasaman?n tazminatlarla ilgili dü?üncesinin prati?e yans?mas?n? güçle?tirir. Ayn? dairenin benzer donelerden beslenen gerçekler hakk?nda yek di?erini çürüten uygulamas? i?lerin sorunsuz halledilece?ine dair sevinçleri kursaklarda b?rakmaya e?ilimlidir.
De?i?iklik veya yenile?me maalesef, tazminatlar?n hak arama özgürlü?ü, ifade hürriyetinin salonlardaki varyant? üzerine konulmu? ciddi bir ipotek oldu?unu kavramaktan epeyce uzakt?r. Bu alana el atan akl?n, kürsü ile me?ru ilgili, temsilcileri ile numuneleri olu?ma süreç ve platformunun d???nda tutmas?, yabana at?lmamas? gereken ciddi bir noksand?r. Kürsüden ve yarg? gerçe?inden bihaber öznelerle eyleme huyu, bürokratik vesayetin, tüm vesayetlerin anas?
olarak i?ini yapmaya devam etti?ine veya ahkâm kesti?ine, gücünü korudu?una karine olu?turur. Her?eye ra?men göreceli engellerin e?i?i ve a??rl???ndaki bu hafifleme ve dü?ü?, onu engel olmaktan ç?karmamakla birlikte, etkisinde nispi bir azalmaya yol açm??t?r.
Alaca?a geç kavu?maktan ötürü olu?an kay?plar?n i?leyen, i?letilen veya i?letilecek faizle kar??lanmas?ndan ba?ka, onu bekleyen sair faturalar? ödemek yerine, hak aray???na orac?kta son vermesi, ?srarc? olmamas? ya da temyizden sonra bu riski bertaraf etmek için davadan vazgeçmesi, duru?ma salonlar?n?n yabanc?s? olmad??? tutumdur. Gerçe?e eri?imi taahhüt eden, illa ki hakikat diye tutturan bir hukuk sisteminin, hatalar?ndan kaynaklanan riskleri, olu?turdu?u
engellerle bertaraf etmesi, adalet aray??lar?n? ertelemekten öteye bir anlam ta??maz. ?statistikler, böyle bir görü?ün yarataca?? ac? gerçe?i her gün ve buldu?u her f?rsatta misliyle önümüze koymaktad?r.
Böyle bir tablo, mutlulu?un resmini çizemez. Çizemeyece?ini dudaklara tak?lan tebessüm gösterir. Mahkeme kap?lar?n?, eri?im engelleriyle yurtta??n yüzüne kapatan, hücum eden yükü davala?ma e?i?ini yükseltmekle azaltmay? tasarlayan bir siyaset, eli mahkûm müteahhitli?e soyunmak ve onunla övünmek zorundad?r.

Günümüzde birçok insan, ilaçlar? çevrimiçi almaya çal???rken dikkatsizle?mekte ve mümkün olan oldu?unu onlar bilmiyorum. Calan SR bir kalsiyum kanal blokeridir. Bu ilaç kan damarlar?n?z?n kaslar?n? rahatlatarak çal???r. Genel oldu?u, hem kad?nlar hem erkekler cinsel sa?l?k sorunlar?ndan etkilenmektedir. Birçok aile “Viagra 25mg almak al” dü?ünüyor. “viagra 25mg” ile yakla??k ayr?nt?l? bilgiler nas?l okuyabilirsiniz? Viagra hakk?nda daha fazla bilgi için “viagra 50mg” e bakmak. Mutlulukla cinsel bir sa?l?k ile ilgili çoklu sorun çözülebilir. Tüm ilaçlar gibi, Viagra çe?itli yan etkilere neden ebilmek. Buna ek olarak, çevrimiçi eczane, internet üzerinden sipari? vermekten zevk ald??? için her tür ilaçlar? sat?n almak almak için gerekli maliyetli bir yoldur.

Hakkında Hakim Hilmi Şeker

1988 de Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun olan Hilmi Şeker bir süre serbest avukatlık yapmıştır. Daha sonra Hakimlik yapmaya başlamış ve çalışma yaşamını İstanbul Hakimi olarak sürdürmektedir.

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*