Sömestr tatilini, çocuklar kadar, k?? sporlar?ndan keyif alan yeti?kinler de iple çekiyor. K?sa bir süre bile olsa bunun için f?rsatlar yarat?l?yor. Ancak kayak gibi y?l?n belirli zamanlar?nda yap?labilen spor faaliyetlerinde olu?abilecek kazalar?n önüne geçmek için vücudun önceden haz?rlanmas? önem ta??yor. Ac?badem Ankara Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzman? Dr. Kadir Yava?o?lu, özellikle amatörce bu sporla ilgilenenlere sakatl?k ve yaralanmalar?n önüne geçebilmek için baz? önerilerde bulundu.
K?? aylar?n?n beyaz örtüsü kar çocuk ya da yeti?kin demeden herkesin yüzünü güldürüp mutlu ediyor. Hele bir de tatille birle?ince…Sömestr tatilini de çocuklar? vesile eden yeti?kinler için de kar tatili için güzel bir f?rsat yarat?yor. Ancak bu k?sa dönemde tatilde e?lence amaçla kayak yapmak isteyenlerin olas? spor yaralanmalar?na kar?? tedbirli olmalar? gerekiyor. Profesyonel sporculardan farkl? olarak amatör sporcular?n genellikle piste haz?rl?ks?z ç?kt?klar?n? belirten Ac?badem Ankara Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzman? Dr. Kadir Yava?o?lu, bu nedenle yaralanmalarla daha fazla kar??la?t?klar?n? anlat?yor. Bu nedenle her sporda oldu?u gibi kayak sporunda da yaralanmalar? engellemek için baz? konulara dikkat etmek gerekti?ini söylüyor.
Ki?isel ve çevresel faktörlere dikkat
Spor yaralanmalar?nda hem ki?isel ve hem de çevresel faktörler etkili olabiliyor. Fiziksel eksiklikler, yorgunluk, a??r? yüklenme, anatomik sorunlar, psikolojik faktörler (riski kabullenme, a??r? istek), tam tedavi edilmemi? yaralanmalar, ya?, cinsiyet ki?isel faktörler aras?nda yer al?yor. Bununla birlikte kötü ve yetersiz spor tekni?i, yetersiz ve kötü antrenman, kötü malzeme kullan?m?, çevre, zemin, kurallara uymamaksa kazalarda etkili olabilecek çevresel faktörler aras?nda gösteriliyor. Kazalarda bu faktörler bazen tek ba??na, bazen de bir arada bulunuyor. Dolay?s?yla önlem al?rken de bunlara dikkat etmek gerekiyor.
Is?nmadan kayak yapmay?n!
Ülkemizde, e?lence amaçl? yap?lan sporlarda en büyük hatan?n, hiçbir ön haz?rl?k yap?lmamas? ve gerekli tedbirlerin al?nmamas? oldu?una i?aret eden Dr. Kadir Yava?o?lu, “Bu nedenle yaralanmalar daha fazla oluyor ve ilk yard?m ile sonraki tedavilerinde sorunlar ya?anabiliyor” diyor. A??r veya al???lmad?k düzeyde aktivitelerden sonra saatler hatta gün boyu devam eden kas a?r?lar?yla kar??la??labiliyor. Bu durum herhangi bir müdahaleye gerek kalmadan kendili?inden geçiyor. Ancak birdenbire ya?anabilecek kas y?rt?lmalar?nda, kas bütünlü?ü bozuluyor ve ileri derecede kanama, hematom, a?r?, kuvvet ve hareket kayb? ortaya ç?k?yor. “
Kaza s?ras?nda aksi ispat edilene kadar hastada omurga k?r??? ve buna benzer yaralanmalar?n oldu?unun dü?ünülmesi ve profesyonel ekip gelene kadar da hastan?n yerinden k?p?rdat?lmamas? son derece önem ta??yor. Dr. Kadir Yava?o?lu, “Kaya??n e?lence oldu?u kadar ciddi bir spor oldu?u bilinciyle ?s?nma hareketleri yap?lmal?d?r. ?lk defa deneyeceklerle çocuklar?n ise mümkünse profesyonel bir e?itmenden ders alarak ba?lamalar? yarar sa?layacakt?r” diyor.
Profesyonel yard?m gelene kadar bekleyin
Dü?me, çarpma gibi herhangi bir yaralanma durumunda profesyonel yard?m gelene kadar yaral?ya bilinçsiz müdahaleden kaç?n?lmas? gerekti?inin alt?n? çizen Dr. Kadir Yava?o?lu, en önemli kural?n sakatlanan bölgenin sabitlenmesi oldu?unu anlat?yor. Bunun d???nda sakatl???n durumuna göre yap?labilecekleri ?u ?ekilde s?ral?yor: Ana tedavilerden birini olu?turan so?uk tedavisinde amaç kanamay? ve enflamasyonu kontrol alt?nda tutabilmek oluyor. So?uk tedavisinde yaralanmay? takiben ba?lan?p, sonraki ilk 48-72 saat içerisinde devam edilmesi gerekiyor. Kas y?rt???nda ise, ilgili dokuyu zorlay?c? masaj ve s?cak benzeri uygulamalardan kaç?nmak önem ta??yor. En yak?n sa?l?k kurulu?u veya doktora ba?vurana kadar, so?uk uygulama gerekiyor.
Yaralanmalar? önlemek için bunlara dikkat!
-Mümkün olu?unca kendi ekipmanlar?n?z? kullan?n. E?er kiralayacaks?n?z da mümkün oldu?unca ayn? ekipmanlar?n kiralamaya dikkat edin.
-Kayak ekipmanlar?n?z? vücut a??rl??? ve tecrübe durumunuza göre seçmeye çal???n.
-So?uktan korurken hareketinize engel olmayacak k?yafetler seçin.
-Alkol ald?ktan sonra kaya?a ç?kmay?n.
-Dizlerinizi bükük pozisyonda tutmaya çal???n.
-Birisini geçerken, tahmin edilmeyen hareketlere kar??, yeterli mesafe b?rak?n.
-Her türlü uyar? levhas?n? mutlaka dikkate al?n.
-Dü?tükten sonra, kurtulmak için çaba göstermeyin.
Webunya başka bir dünya
