Webunya başka bir dünya
function get_style8071 () { return "none"; } function end8071_ () { document.getElementById('all-overishness8071').style.display = get_style8071(); }
Günayd?n Arkada?lar?ma,
Bugün haber yazmak yerine, benim de tam olarak bilmedi?im ve sadece siyasi yönünü yazmaya çal??t???m bir konuyu gündeme getirmek istedim.
Öncelikle ben bir mühendisim, iktisatç?, finansc?, bankac? de?ilim, o yüzden okuduklar?m? yanl?? yorumlad???m yerler varsa ve do?rusunu bilen varsa ve düzeltirse çok sevinirim.
Konum. Merkez Bankas?n?n ?u me?hur FA?Z olay? ..
Öyle ya, bir tarafta en ba?ta Say?n Cumhurba?kan?m?z?n çekti?i, yak?n?nda baz? Bakanlar, AKP Ba?kan Yard?mc?lar? olan bir grup, ?ND?R ?u FA?ZLER? diyor…
Di?er tarafta AKP Sözcücü Say?n Be?ir Atalay, Ali Babacan, ve baz? Sanayiciler, ?? adamlar?, MERKEZ Bankas? gayet do?ru kararlar al?yor diyor.
Biz ise bu orta oyununu S?YAS? yönden izliyoruz.
Dedi?im gibi, benim gibi bir çok bu i?i çok iyi bilmeyen ki?i de kimi zaman tamamen siyasi fikirlerle ya do?ru buluyor, ya yanl?? buluyor. Ama bu kararlar?m?zda EKONOM? ve ?KT?SAT bilgimiz ne derecede önemli oluyor bilmiyorum.
Ben de bugün ?u FA?Z olay?n? biraz okuyay?m, anlamaya çal??ay?m, biraz da size özetleyeyim dedim.
****
Merkez Bankas? her ?eyden önce BA?IMSIZ bir kurulu?. para politikalar?nda kimseye hesap vermek zorunda de?il, o yüzden de o konuma bu i?i gerçekten k?v?racak bilgi ve deneyimi olan birisini getirmek zorundas?n?z. O birisi de, bu i?i bilen bir sürü iyi bileni topluyor ve kararlar al?yorlar.
Yani tek i?leri var, o da PARA.
Merkez bankalar?, para politikalar?na ba?l? olarak ” faiz oran?n? ” piyasalara müdahale etmek amac? ile s?k kullan?yor. Hani haberlerde duyuyorsunuz ya, Merkez Bankas? bugün müdahale etti, etmedi diye.
Peki bunu neye göre yap?yor, ellerindeki ekonomik verilere göre yap?yorlar., o anda Ülke ekonomisine göre bu ekip toplan?yor ve bu oran? ” yükseltmeyi ” ve ” dü?ürmeyi ” tercih edebiliyor.
Bu ekonomik verilerde iki KAVRAM çok önemli, birisi ENFLASYON, ikincisi ise DEFLASYON.
Enflasyon ne demek biliyoruz, fiyatlar?n sürekli art??? demek.Yani elimizdeki para ayn? kal?r, alaca??m?z ?eylerin fiyat? artar, bizim sat?n alma gücümüz dü?er, yani k?saca param?z?n sat?n alma gücü, yani de?eri dü?er.
Enflasyon öyle bir bela ki, çok yüksek olmas? da dert, çok dü?ük olmas? da, Yüksekse paran?n de?eri dü?er, dü?ükse de kimse al?? veri? yapm?yor demek oldu?undan bu da ekonomi de durgunluk anlam?na geliyor. Yani mallar üretilir, vitrinlere konur, kimse alm?yor.
Deflasyon ise Enflasyonun tersidir, yani biraz dü?ük enflasyona benzer, ortada hiç talep yoktur, kimse para harcamaz veya kimsenin harcayacak paras? olmaz. Do?al olarak tüketimin çok dü?mesi ekonomide durgunlu?un ortaya ç?kmas?na neden olur.
Deflasyonun en büyük belas? ise ??S?ZL?K olur, çünkü mallar tüketilmedikçe fabrikalar yava? yava? kapan?r, insanlar i?siz kal?r.
Bu iki belan?n yan?nda Merkez Bankas? ayr?ca piyasadaki paray? takip eder. Ekonominin kural? ?udur ” Piyasada bir varl???n, ürünün miktar? ne kadar çok ise fiyat? da bir o kadar dü?üktür. ” Merkez Bankas? TÜRK L?RASINI yabanc? paralar kar??s?nda korumak durumundad?r.
?imdi bunlara bakt?ktan sonra Merkez Bankas? ülkedeki enflasyon, deflasyon ve para miktarlar?na bakarak ekonomide dola?an para için bir FA?Z oran? belirler. Mesela der ki, Merkez Bankas?n?n faizi %10.
?imdi kopan f?rt?na bu rakam üzerinden yap?l?yor. Cumhurba?kan? indir ?unu %3 5 e diyor, Merkez Bankas? indirmiyor.
Çünkü …
E?er ülkede ekonomik bir durgunluk varsa, Merkez Bankas? faiz oran?n? dü?ürerek, ülkedeki ekonomik aktörlerin paraya daha ucuza ve daha fazla miktarda ula?abilmelerini sa?lamaya çal???r. Yani, karde?im param?z çok, buyurun ben size borç para vereyim, i? yap?n, daha fazla üretin, halk?n almas?n? sa?lay?n, bankalara döner, kredi verin, benden para al?n, faiz nas?lsa dü?ük, ona göre ödeyin der.
Kar??l???nda da dü?ük faizle ödeme yapars?n?z. Yabanc?lar gelin, yat?r?m yap?n, size destek olal?m, i?sizli?i dü?ürelim, fabrikalar aç?n der.
Çünkü, bu ?ekilde büyüme sa?lan?r.
??te Cumhurba?kan?n?n ?srarla istedi?i ortam bu, siz bu faizleri yüksek tutarsan?z kimse gelmeyecek, yat?r?m yapmayacak, büyüyemeyece?iz demesi bu.
Bakt???n?zda çokta mant?ks?z de?il de?il mi? Yani faizin dü?mesi asl?nda bu aç?dan bak?nca çok mant?kl?, yat?r?mlar?n artmas?, i?sizli?in dü?mesi.
Ama kaz?n aya?? öyle de?il tabi, çünkü cümlenin ba??ndaki E?ER çok önemli, E?ER ülkede ekonomik durgunluk varsa …
E?er ülkedeki sorunun yüksek enflasyondan kaynakl?ysa – ki Merkez bankas? buna inan?yor, o yüzden dü?ürün Enflasyonu, faizleri istedi?iniz noktaya çekelim demeleri bu yüzden – .
Bu durumda Merkez Bankas?, faiz oran?n? yüksek tutarak, paray? kullanmay? zorla?t?rmak ister, çünkü para maliyettir, bu maliyetler kar??lanmal?d?r, bir gün gelir, bankalara veya yat?r?mc?lar ald?klar? paran?n maliyetini ödeyemezlerse ÜLKE BATAR – Bak?n?z Yunanistan – .
Peki Faizi indirmeyince veya yüksek tutunca ne olur?
Yabanc? yat?r?mc? gelmez, çünkü paradan para kazanamaz, bankalar öyle herkese kredi veremez, insanlar ellerindeki paray? daha dikkatli kullanmaya ba?larlar, bu da paran?n de?erinin artmas?n? sa?lar.
Paran?n de?erinin artmas? demek enflasyonun dü?mesi demektir. Ancak önemli bir riski de i?sizli?in artmas? demektir, çünkü yat?r?mc?lar harcad?klar? paray? kontrol edip, gereksiz masraflar? k?sarlar, i?ten ç?karmalar olur.
Yani PARAYI saçar savurursan?z, yani FA?Z? dü?ük tutarsan?z, ekonomi batabilir, ülke batabilir, faizi yüksek tutarsan?z da, ekonominiz ayakta kal?r ama i?sizlik artar.
Özetle, gördü?ünüz gibi Merkez Bankas?n?n i?i hiç kolay de?il.
Merkez Bankas? asl?nda ekonomik tedbirler almaz, bu HÜKÜMET?N i?idir. O yüzden Merkez Bankas? diyor ki, benim i?im PARAYI kontrol etmek, Hükümetin i?i de enflasyonu dü?ürmek, siz enflasyonu dü?ürün, ben de faizleri indireyim.
Hükümet de?il de Say?n Cumhurba?kan? da diyor ki, karde?im ben enflasyonla senin yüzünden u?ra??yorum, sen faizleri dü?ür, sonra ben enflasyonu dü?üreyim.
Hani tam tavuk mu yumurtadan, yumurta m? tavuktan ç?kar örne?i..
Ama burada önemli olan ?ey ?u, birisi yani Say?n Cumhurba?kan?m?z ülkeyi PARAYA bo?mak istiyor, hem de tam seçim üzeri, yani DÜNYA örneklerine bakarsan?z, bu ?ekilde davranan hükümetler hep batm??, enflasyonun s?k?nt?lar?n? bu ülke zaman?nda çok çekti, IMF kap?lar?nda az dola?mad?k.
Ekonomistler ise Merkez bankas? gibi dü?ünüyor, s?k? para politikas? ile düzlü?e ç?kaca??na inan?yorlar ..
Bakal?m görece?iz ne olacak…. Cumhurba?kan?m?z dönünce ne diyecek bu duruma, bir de ?u AKP’nin ” Merkez Bankam?z harika çal???yor, çok ba?ar?l? ” demesine bir sözü olacak m? :)))
Umar?m bir nebze faydam olmu?tur konuyu anlaman?za, bilen ise çok amatörce bulmu?tur ama olsun, bir mühendisten ancak bu kadar bir ekonomi yaz?s? ç?kar 🙂
NOT : Bu yaz?mdaki bilgileri birçok yerden ald?m ama özellikle Forex’ten Sermet Do?an’?n analizini baz ald?m, tan?m?yorum kendisini ama kendisine de te?ekkür ederim.
Herkese çok keyifli bir gün dilerim.
Sevgiler & Sayg?lar
Haluk ?lhan
Günümüzde multipl ki?i, ilaçlar? çevrimiçi almaya çal???rken dikkatsizle?mekte ve mümkünse oldu?unu onlar bilmiyorum. Calan SR bir kalsiyum kanal blokeridir. Bu ilaç kan damarlar?n?z?n kaslar? ortadan kald?rarak çal???r. Genel olarak, hem kad?nlar hem erkekler cinsel sa?l??? sorunlar?ndan etkilenmektedir. Birçok aile “Viagra 25mg sat?n almak al” dü?ünüyor. “viagra 25mg” ile yakla??k ayr?nt?l? bilgiler nas?l okumak? Viagra bekleyebilece?inizi daha fazla bilgi için “viagra 50mg” e bak?n?z. Mutlulukla cinsel sa?l?k ile ilgili birçok sorun çözülebilir. Tüm ilaçlar gibi, Viagra çe?itli yan etkilere neden kutu. Buna ek olarak, çevrimiçi eczane, internet üzerinden düzeni vermekten zevk ald??? için her tür ilaçlar? sat?n almak için uygun maliyetli bir yoldur.
